Is een elektrische nou echt gunstig?

Door mux op zondag 27 mei 2018 10:22 - Reacties (56)
Categorie: Nissan Leaf mods & videos, Views: 7.991

Wij - mijn vriendin en ik - zijn reeds 5 maanden tevreden eigenaar van een Nissan Leaf uit 2011. Deze auto hebben wij om vele redenen gekocht, en één daarvan is het financiële plaatje. We hebben een hoop spreadsheets gebruikt bij de keuze voor de auto, en deze informatie wil ik graag delen om andere mensen te helpen bij de keuze voor een toekomstige auto - elektrisch of niet.

Maar natuurlijk wel elektrisch, want dat is tof ;-)

Waarom eigenlijk een auto?
https://media.treehugger.com/assets/images/2011/10/Flevobike-green-machine-gre.jpg
Een Flevobike Greenmachine

Voordat m'n vriendin en ik grote (en vaak ook kleine) aankopen doen, proberen we altijd een lijstje van vóór- en nadelen te maken. Zo kunnen we zo objectief mogelijk beoordelen of we dit echt nodig hebben, of dat het onzin is. De auto is totnogtoe onze grootste aankoop in onze relatie, dus dit ging gepaard met een lange lijst redenen en spreadsheets. Een kleine greep hieruit:
  • Het werk van mijn vriendin is verhuisd - ze moet nu ca. 20km enkele reis fietsen. Dit gaat uitstekend op haar Flevobike Greenmachine, maar door de slechte ligging ten opzichte van OV is het bij slecht weer nu geen realistische optie meer om met de metro en bus te gaan. Een auto is bij slecht weer de beste optie.
  • Ieder weekend verleent mijn vriendin mantelzorg aan haar oma. Dit kost met OV veel extra tijd en is relatief kostbaar op dit traject. Een auto zou onze kwaliteit van leven verbeteren.
  • Een deel van familie en vrienden zijn op... onhandige locaties gaan wonen :) Hier stelt een auto ons in staat regelmatiger op bezoek te gaan.
  • We gaan 3-4x per jaar op (korte) vakantie (ipv 1x lang per jaar). Hiervoor lenen we momenteel auto's.
  • We begonnen wel aardig veel geld uit te geven aan OV.
  • We gaan op korte termijn aan een gezin beginnen
Het eerste punt is de doorslaggevende reden om NU aan een auto te denken, maar de andere punten waren in het afgelopen jaar ook al vervelend aan het worden. We zijn daarom ook ongeveer een jaar lang bezig geweest met rondkijken en onderzoek doen. Hieruit hebben we een aantal interessante conclusies getrokken.

Waarom zou je géén auto kopen?

In deze tijd waarin zelfs het instituut van gender aan de kaak wordt gesteld, is het wellicht een goed idee om eens diep na te denken over het instituut van de heilige koe, de auto. Is het echt nodig om een auto te bezitten? Er is een hoop mis met auto's, en een hoop goed aan alle andere vormen van vervoer:
  • OV is ontzettend goed ontwikkeld in Nederland. Het OV is zeer gunstig geprijsd, punctueel, comfortabel en relatief snel. Laat je niet gek maken door de horrorverhalen van OV-haters; het valt allemaal reuze mee, met name in dit land. Daarnaast is het relatief milieuvriendelijk.
  • De fietsinfrastructuur is letterlijk #1 van de wereld. Gezond, goedkoop, betrouwbaar, maximaal milieuvriendelijk, de voordelen blijven maar komen. Daarnaast houden we allebei van fietsen.
  • De auto is milieu- en infrastructuurbelastend.
  • De auto heeft een zeer lage vervoersdichtheid, dus iedere extra auto zorgt voor vraag naar veel extra asfalt vergeleken met OV en fiets, plus een plek om geparkeerd te staan.
  • Auto's zijn opvallend... duur! Het is gemakkelijk om duizenden euro's per jaar kwijt te zijn voor een bak staal dat 95% van de tijd niks staat te doen. Plus het geld voor de garage of parkeerplaats.
  • Auto's zijn intensief om te rijden; je kunt (nog) niet je laptop openklappen in de auto tijdens het rijden. Nouja, het kan, maar... niet aanbevolen.
  • Auto's zijn, in tegenstelling tot wat je zou denken, relatief onbetrouwbare vervoersmiddelen. Door drukte, relatief slechtere gezondheid en andere factoren kom je er minder vaak mee op je bestemming, en is de variatie in je aankomsttijd groter dan met OV en fiets.
  • Auto's zijn luid en niet zo prettig om te gebruiken. Je bent afgezonderd van je omgeving en maakt de omgeving voor anderen minder prettig en begaanbaar.
Om deze redenen en meer hebben we zo lang mogelijk gewacht met het kopen van een auto en deden we alles met fiets en OV. Hoe dan ook hadden we besloten dat we géén brandstofauto zouden kopen. Waarom?

Tja, CO2 hè
Ik denk dat ik aardig wat geloofwaardigheid zou verliezen als zuinigheids'expert' en voorstander van duurzame energie als ik broeikasgasuitstoot niet zou meewegen in mijn aankoopbeslissingen. Ik heb daarom eens flink zitten rekenen aan onze CO2-footprint mét en zonder auto. Dit was verhelderend.

De gemiddelde Nederlander stoot tussen de 35 en 50kg CO2 per dag uit. Uitgesplitst is dit ruwweg dit plaatje:

http://feelingresponsible.org/media/1430/klimaatklappers.jpg?width=528&height=280

Heel grof opgedeeld gaat een kwart in vervoer zitten, een kwart in voeding, een kwart in (in)direct energiegebruik en de rest in passieve uitstoot door productie van kleding, huizen, auto's, enz.

Wij zijn een uitzondering, soort van. We verwarmen ons huis extreem spaarzaam (nog wel op gas, want een jaren '60-huis), we hebben een oud huis (dus vrijwel geen CO2-uitstoot van beton- en staalproductie), we minderen vlees en eten geen rundvlees en totnogtoe gebruikten we alleen nulemissievoertuigen (fiets en NS-trein). Alles bij elkaar schatte ik onze huishoudelijke CO2-uitstoot op ca. 11kg per dag. Wat zou daarmee gebeuren als wij onze gehele vervoersbehoefte gingen omzetten naar een benzineauto?

https://www.foodlog.nl/files/achtergrond/co2-voetafdruk-consumptie-nl.png

Een kort rekensommetje: we verwachten 15000km per jaar auto te rijden, en zullen dan ca. 1 op 25 rijden op benzine. Dat is 600 liter benzine per jaar, ca. 3kg CO2 per liter (productie+verbranding), oftewel 5 extra kilogrammen CO2 per dag. Ineens produceren we 50% méér CO2 puur door onze keuze van vervoersmiddel, en dat is met het zuinigste voertuig dat we redelijkerwijs kunnen kiezen. En dit is met nog relatief weinig kilometers per jaar; zoals het er nu naar uitziet zullen we over de 15000km heen gaan.

Dit is wat mij betreft geen acceptabele situatie. 10% extra uitstoot is wellicht nog te verantwoorden (hoewel niet bepaald sociaal naar de rest van de wereld toe), maar 50%? Da's een beetje extreem. Dus het is duidelijk: er komt een elektrische auto, die stoot immers niks uit. Of...

Een elektrische auto is ook niet heilig
Ho eens even, hoe zit het dan met de productie van een elektrische auto? Daar zit immers ook staal en plastic in. Ja, dit is volledig correct, en een aanzienlijk deel van de co2-uitstoot van een elektrische auto - zelfs wanneer die met groene stroom wordt opgeladen - zit hem in de productie. Wij willen dus ook liefst níet bijdragen aan deze vorm van uitstoot, en daarom kiezen we bewust voor een tweedehands exemplaar, liefst met zodanig veel kilometers dat deze reeds zijn co2-debiet heeft goedgemaakt ten opzichte van een benzineauto. Als we uitgaan van ca. 8 ton CO2-emissies bij productie (volgens Union of Concerned Scientists), dan heeft de auto dit volledig goedgemaakt, ten opzichte van een theoretische benzineauto die niks kost om te maken en 25km/L verbruikt, na 66 000km. We willen dus niet alleen een tweedehands auto - we willen er één met minstens zo'n 70 000 km op de teller.

Welke elektrische auto?

Na aardig wat vooronderzoek, was het al vrij duidelijk dat elektrische auto's een stuk makkelijker te kiezen zijn dan andere auto's. Er zijn er namelijk niet zoveel die tweedehands te koop staan - je hebt eigenlijk maar de keuze uit vier:
  1. Mitsubishi iMiev - de oudste en goedkoopste.
  2. Renault Zoe - kleine hatchback met huuraccu, dus maandelijkse kosten
  3. Nissan Leaf - grote hatchback met koopaccu.
  4. Conversies vanaf benzine/diesel en andere vreemde EVs
We willen geen project maar een auto die gewoon werkt, dus de laatste valt af. Hoe bepalen we vervolgens welke auto we willen? Nou, één ding is duidelijk bij oude elektrische auto's: ze hebben ontzettend kleine accu's en dus een kleine actieradius. Alle drie de auto's kunnen - zeker in de winter - niet onze gewenste taken voldoen (o.a. van Rotterdam naar Lemmer rijden - 170km). Echter, dat weerhoudt mux niet, ik bouw gewoon wat extra accu's in. Dit kan niet bij de Renault Zoe (huuraccu), dus deze valt automatisch af. Dan blijven de iMiev en Leaf over, en kunnen we eens denken aan één van die andere eisen die ik nog niet genoemd heb.

Het is natuurlijk leuk om een oude auto te kopen omdat het milieutechnisch beter is om gebruikt dan nieuw te kopen, maar om hem dan na een paar jaar weg te doen is ook niet de bedoeling. Deze auto moeten we nog lange tijd kunnen houden, dus hij moet geschikt zijn voor onze toekomstwensen. In de nabije toekomst gaan we beginnen aan kinderen, dus dan is het prettig om een familieauto te hebben. In dit opzicht valt de iMiev echt af; het is een... barrel.

En toen was er eigenlijk nog maar één keuze. De Leaf.

Hoe gaat dat kostentechnisch?
We willen niet alleen milieuneutraal, maar liefst ook financieel neutraal bezig zijn. Dus, wat kostte onze levensstijl voorheen?

Na de rekeningen kritisch af te zijn gelopen, gaven we in de afgelopen 2 jaar gezamenlijk tussen de 900 en 1000 euro per jaar uit aan OV en gerelateerde kosten. Hiervoor maakten we ca. 140 reisbewegingen per jaar, waarvan alleen al 80 voor mantelzorg. Daarnaast gaven we ook ca. 200-250 euro uit aan brandstof voor de leenauto's. Onze benchmark was dus: de auto moet goedkoper zijn dan ¤1250/jr.

Wat kost een Nissan Leaf? 360 euro per jaar aan verzekering, verder niks. Geen wegenbelasting, geen brandstof*, niks. Laten we er APK elke 2 jaar bij doen en een interieurfilter en het geheel afronden op 400 euro per jaar. Da's 850 euro per jaar goedkoper dan OV!

Nouja - de auto kost nog steeds geld. Die 850 euro per jaar die we besparen zal over de - voor ons - economische levensduur van de auto bij elkaar zo'n 8500 euro betekenen. We kunnen ons dus geen tweedehands Tesla permitteren; de grens ligt zo rond de ¤10k. Niet écht goedkoper dan OV op de lange termijn, maar we krijgen er een beetje extra kwaliteit van leven voor terug én we besparen CO2 ten opzichte van het lenen van een ICE auto. Uiteindelijk hebben we een Leaf van 9000 euro gekocht.

Uiteraard komen er ook onderhoudskosten bij. Gelukkig zijn deze nagenoeg volledig afwezig; alle bewegende onderdelen zijn voor het leven op deze auto. Het interieurfilter en de remvloeistof zijn de enige items op de onderhoudslijst. Dit komt neer op een paar tientjes per jaar gemiddeld. Langetermijnonderhoud voer ik zelf uit. Realistisch weet je nooit wat er misgaat met een auto op de lange termijn, maar op basis van gebruikservaringen van vele andere mensen is dit niet heel onrealistisch.

Maar wacht... je hebt toch batterijen ingebouwd? En de stroom dan?
Yep, de kosten stoppen niet bij de aanschaf van de auto zelf. Om de auto bruikbaar te maken moest de capaciteit ongeveer verdubbeld worden, en accu's zijn niet gratis. Nouja... in mijn geval heb ik de accu's goedkoper dan anders gekregen door samen te werken met de leverancier. Daarnaast moet de auto ook opgeladen worden, en stroom is niet gratis - behalve als je zonnepanelen hebt en kunt salderen. Dus tegelijk met de aanschaf van de auto hebben we 1700Wp extra aan (wederom tweedehands) zonnepanelen neergelegd, genoeg voor ca. 15000km per jaar. Dit kostte ons ¤865.

Verder proberen we zoveel mogelijk laden buiten de deur te vermijden. In januari hebben we nog ca. 40 euro uitgegeven aan verschillende laadpalen, maar intussen is dit teruggelopen naar enkele euro's per maand. Met het opkomen van gratis snelladers bij o.a. Lidl en de extra actieradius van de auto, verwachten we dat dit bedrag bijna nul wordt - misschien een tientje of twee per jaar.


In deze video laat ik zien hoe een elektrische auto met 200+km bereik handig gebruik kan maken van gratis snelladers

Op deze manier minimaliseren we de terugkerende kosten aan de auto, en dat is waar elektrische auto's echt in uitblinken. Dit is ook een groot minpunt aan auto's met batterijhuur; het is aan de ene kant iets goedkoper in aanschaf en dat compenseert wel iets van de batterijhuur, maar stel dat we een Renault Zoe hadden willen kopen: met 15000km per jaar en een 40kWh accu (equivalent in actieradius als wat we nu hebben) zit je aan ¤108,35/mnd, oftewel ¤13 000 over de loop van 10 jaar. Ja, een tweedehands Zoe is 1000-2000 euro goedkoper dan een Leaf, maar dat kan duidelijk niet op tegen de besparingen in terugkerende kosten. Daarnaast verwacht ik niet dat Renault over 10 jaar nog deze huurconstructie aanbiedt.

Ik wil ook een Leaf! Waar moet ik op letten?

De enige mensen die deze blogpost helemaal aan het doorlezen zijn, zijn waarschijnlijk mensen die in de markt zijn voor een tweedehands elektrische auto, en waarschijnlijk een oude Leaf. Gezien ik bijna een jaar naar tweedehandsadvertenties heb gekeken, heb ik een aantal tips&trucs voor toekomstige kopers.

Er zijn twee verschillende modellen van de oude Leaf: de 2011-2012 en de 2013-2017. De twee voornaamste verschillen tussen de twee versies is dat de nieuwere versie een warmtepomp voor verwarming heeft in plaats van resistieve verwarming. Dit scheelt aanzienlijk in de actieradius in de winter. De oude Leaf is alleen met een wit interieur verkrijgbaar, de nieuwe alleen in donker. Dit is een makkelijke manier om ze op foto's uit elkaar te houden.

De oudste Leaf is in twee uitvoeringen te krijgen: met of zonder koudweerpakket. Het koudweerpakket geeft je stuur- en stoelverwarming, en dit is extreem zeldzaam op tweedehandssites. Ik heb er totnogtoe maar 2 langs zien komen. Net als een andere kleur dan parelmoerwit kost dit pakket je veel extra geld; een goed gebruikte '11 Leaf in standaarduitvoering zou je voor tussen de 9 000-10 000 euro op de kop moeten kunnen tikken, de koudweervariant of een andere kleur dan wit kost je typisch 1000 euro extra. Koop nooit de oude uitvoering voor meer dan 11 000 euro; dan kun je beter voor de nieuwe gaan.

De 2013+ Leaf heeft vele uitvoeringen, met name in nieuwere jaargangen. Vanaf 2015 (meestal 2016 in NL) is er een 30kWh accu, maar deze uitvoering kost je vrijwel zeker 17 000 euro of meer en biedt wat mij betreft te weinig extra bereik om het waard te zijn ten opzichte van een extender (en die accu degradeert ook snel). De twee duurdere opties hebben een 6.6kW ipv 3.3kW ingebouwde lader. Dit is best nuttig! Oh, en let op! Er zijn een aantal geïmporteerde Leafs van deze jaargang ZONDER 50kW DC snellaadaansluiting (CHAdeMO) - vermijd deze versies. Voor zover ik weet hebben alle in Nederland verkochte modellen wél de DC snellaadoptie. De wat beter gebruikte 24kWh 2013+ Leafs zouden je 12 000-13 000 euro moeten kosten, voor de Tekna is alles onder de 15 000 euro een goede prijs.

Let uiteraard ook op dat de geadverteerde prijs inclusief BTW (indien van toepassing) en eventuele afleverkosten zijn. De afleverkosten zijn totale bullshit uiteraard, gezien ze niks met de auto hoeven te doen om hem gereed te maken voor verkoop anders dan wassen. Je kunt deze dan ook vaak wegonderhandelen. Let ook op, met name wanneer je de auto bij een dealer koopt, dat ze hem vol hebben geladen van tevoren.

https://i.ytimg.com/vi/peFNBoDhHLI/hqdefault.jpg

Voor alle Leafs geldt dat de accu waarschijnlijk al redelijk gesleten is tegen de tijd dat je hem tweedehands koopt. Je kunt op het dashboard op foto's zien hoe gezond de accu nog is, en dus wat je maximumbereik is. Indien je geen interesse hebt om de batterijcapaciteit uit te breiden, kun je het beste voor een auto met 11 of 12 capacity-blokjes gaan (85 of 100% van originele capaciteit). Indien je een extender gaat gebruiken is het niet zo belangrijk in welke staat de accu is; wij hebben een auto met 9 blokjes gekocht (75% van originele capaciteit resterend). Ik ben van plan mijn batterij-extender commerciëel aan te bieden eind dit jaar, maar kan nog niks zeggen over de kosten.

Onze ervaringen met een Leaf

Het voorgaande verhaal is heel erg zwaar gestoeld op de financiële kant, want ik vind dat je dit soort beslissingen zoveel mogelijk op basis van objectieve criteria moet doen. Ondanks dat ik me bewust ben dat veel mensen auto's puur kopen op basis van subjectieve criteria, vind ik dat geen goed idee voor een apparaat dat zoveel geld, tijd en ruimte kost en potentieel zo schadelijk kan zijn voor de maatschappij.

Dat gezegd hebbende, is de gebruikservaring met de Leaf ook zeer positief. We hebben bij een medetweaker een proefrit gedaan, en vervolgens een tweede proefrit in wat uiteindelijk onze auto werd. En we hebben bijna alleen maar lof over deze auto.

Het eerste dat je opvalt, en hetgene dat het meest tegenvalt als je weer eens in een benzine/diesel moet rijden, is de pedaalrespons. Op het moment dat je de positie van het pedaal verandert, reageert de auto DIRECT. Zelfs sportauto's doen dit niet zo scherp, en samen met het gigantische koppel van de auto bij lage snelheid zorgt dit voor een uitzonderlijk sportief gevoel. We zetten de auto eigenlijk altijd in Eco-modus om het vermogen tot 45kW (ipv 80kW) en het koppel tot 100Nm (ipv 300Nm) te beperken, anders schiet de auto vooruit zodra je het gaspedaal indrukt. Daarnaast hoef je bijna nooit het rempedaal aan te raken en niet te schakelen, wat de rijervaring nog fijner maakt. Het is een echte driver's car. Normaal gesproken heb ik een hekel aan autorijden, maar in de Leaf doe ik het graag.

De stilte is ook bijzonder prettig. De Leaf is de enige auto waarin we kunnen fluisteren en elkaar nog steeds goed kunnen verstaan; ja, er is nog steeds bandengeluid, maar het lage gerommel van een motor die je zelfs in goed geïsoleerde BMW's nog steeds hebt is afwezig, en dat helpt een hoop met je stressniveau.

De Leaf is geen kleine auto. Integendeel, wij vinden hem eigenlijk iets te groot - de draaicirkel is redelijk groot en hij is breder dan de meeste auto's. We hebben al meermalen fietsen meegenomen in de achterbak met de banken plat. Het is vervelend dat de achterbank niet naar voren geklapt kan worden, je kunt alleen de achterleuningen plat leggen.

De originele accu is echt te klein. Met 25% degradatie en de standaardreservering van de accu hadden we maar 16kWh bruikbaar (18kWh nominaal) over, en daarmee kom je in de winter ongeveer 70km met verwarming totdat de auto flink gaat klagen. Theoretisch zouden we er 120km mee kunnen doen in de zomer, maar het gevoel dat je niet eens 10km marge hebt om een laadpaal te zoeken is vervelend. Inclusief extender hebben we nu 36kWh nominaal (32,5kWh bruikbaar), en daarmee kunnen we alles. Ik heb een hele dag getoerd met vrienden en op geen enkel moment range anxiety gehad. We doen nu regelmatig meer dan 200km op een lading. Meer heb je simpelweg niet nodig, en zelfs als hij leeg is heb je nog tientallen kilometers buffer om een laadpaal te zoeken. Niet dat je dat hoeft; snelladers zijn er altijd wel binnen een paar kilometer. In onze ervaring is ergens tussen 30-40kWh de 'sweet spot' qua batterijcapaciteit waar je eigenlijk nooit meer range anxiety hebt. Dit is ook waarom ik de 30kWh versie van de Leaf niet echt zou aanraden; het is 'net te weinig'. De nieuwe Leaf is geweldig wat dat betreft.

Conclusie

Het is erg moeilijk om een algemeen stuk te schrijven over elektrische auto's, met name de aanschaf. Het is een persoonlijk proces, en daarom heb ik dit geschreven vanuit onze persoonlijke eisen, wensen en ervaringen. Hopelijk helpt het toekomstige kopers van een elektrische auto, zelfs als je geen Leaf koopt. Gezien de meeste mensen véél meer geld aan hun auto uitgeven, zullen onze financiële overwegingen wellicht wat restrictief lijken. In dat opzicht laat het ook zien hoe goedkoop, op basis van TCO, een elektrische auto kan zijn. Aan de andere kant zal iemand in een flatgebouw zonder eigen laadmogelijkheid weer anders tegen het sommetje aankijken. En uiteraard zal lang niet iedereen één van de beschikbare auto's willen hebben; de keuzevrijheid is zeer beperkt en het duurt nog vele jaren voordat de markt vergelijkbaar volwassen is als de huidige benzine- en dieselmarkt.

EV Mods: Flat wheel covers

Door mux op vrijdag 18 mei 2018 10:50 - Reacties (32)
Categorie: Nissan Leaf mods & videos, Views: 3.006

Het is tijd voor aeromods! De eerste aeromod waar enige moeite in zit leg ik in deze video uit. Ik heb van glasvezel en epoxy een set vlakke wielkappen gemaakt waarmee ik een paar procent aerodynamische winst probeer te maken. In combinatie met... zoveel aeromods als nodig, zorgt dit hopelijk in de toekomst voor een gemiddeld verbruik van de auto van 100Wh/km

Mux gaat scheikunde doen

Door mux op dinsdag 8 mei 2018 19:43 - Reacties (10)
Categorie: Videos (PowerElectronicsBlog), Views: 68.069

Hoi! Ik ben mux en ik doe... scheikunde? In de loop van 2018 wil ik een aantal scheikunde-experimenten gaan doen op de Hackerspace die ik graag bezoek, en voor dat doel heb ik een zuurkast gebouwd. In deze video geef ik een tour van de zuurkast en een deel van de materialen die we hebben. Ergens in de komende weken zal ik het eerste experiment hier posten. In de loop van 2018 ben ik een aantal projecten hierin van plan te doen, waaronder het maken van een lithium-ionbatterij from scratch.

[video] Leaf mods: range update & more!

Door mux op dinsdag 24 april 2018 19:17 - Reacties (21)
Categorie: Nissan Leaf mods & videos, Views: 3.288

De komende maanden zal de vooruitgang van modificaties aan mijn auto wat langzamer worden - met name omdat ik nieuwe hardware moet ontwerpen, bouwen en testen en dat is een proces dat tijd kost. Toch heb ik inmiddels alweer aardig wat verbouwd aan mijn auto en meer ervaring opgedaan met het nieuwe extender-pack. Dus hierbij een update!

Muxtronics onderdelen bestaat 2 jaar!

Door mux op zaterdag 31 maart 2018 11:33 - Reacties (27)
Categorie: Techniek, Views: 4.390

Eind Maart 2016 begon ik mijn Farnell-besteldienst - Muxtronics onderdelen - om mensen zonder KvK in staat te stellen onderdelen te bestellen bij één van de grootste elektronische componentenboeren in de wereld. Inmiddels zijn we 2 jaar en krap 1200 orders verder, dus rest de vraag: hoe staat het ermee?

De dienst in een notendop

Voor wie geen idee heeft waar ik het over heb: ik draai een dienst voor mensen met een elektronica-hobby onderdelen kunnen bestellen. Een webshop? Nee, mijn dienst werkt iets anders. Je kunt namelijk wel elektronische onderdelen - chips, weerstandjes, condensatoren, enz. - kopen bij diverse webshops, maar deze houden vaak maar een heel beperkt assortiment aan met weinig voorraad. Er bestaan alleen al honderdduizenden soorten weerstanden, het is geen doen voor een webshop om die allemaal op voorraad te houden.

Componentendistributeuren doen dat wel - Farnell, Digikey, Mouser, TME, RS Components, enz. - maar hier kun je zelden als consument terecht. Je hebt een KvK-nummer nodig, en dat is brak. Met mijn dienst kun je ook zonder KvK-nummer bestellingen doen bij Farnell. Ik ben als het ware een doorgeefluik voor de diensten van Farnell. Mijn dienst is niet gratis - het kost ¤2,42 per order - en met die prijs dek ik mijn tijd, hosting, wanbetalingen, retouren en consumentenrechten.

Dus, hoe lopen de zaken?
Doordat ik niet echt een winstoogmerk aanhoud voor deze dienst, vind ik het leuk om een kijkje in de keuken te geven. Wellicht is dit nuttige informatie voor mensen die een eigen bedrijf willen opzetten.

Ik maak hoe dan ook fout #1 van een bedrijf runnen: ik adverteer nergens met mijn diensten. Niet dat ik het niet probeer; maar de paar pogingen die ik heb gewaagd zijn niet doorgezet, en ik heb het druk genoeg met andere zaken dat ik er niet zoveel aandacht aan besteed. Zo was de adspace van Circuitsonline.nl reeds vol op het moment dat ik ernaar vroeg, en liep integratie met The Things Network spaak op een chronisch gebrek aan tijd aan beide kanten. Adverteren op Tweakers.net is véél te duur voor de marges die ik draai (afgezien van blogs schrijven) en Google Ads zijn nog onbekend voor mij - wellicht kan iemand mij daar meer over vertellen in de comments.

Desondanks groeit de dienst schijnbaar op pure word-of-mouth steeds verder. Als we eens kijken naar het aantal orders per maand:

https://tweakers.net/ext/f/Gao6BVwGpsJHzKnWQQx48Qay/full.png

Hier zien we een gestage groei in de eerste maanden, dan een tijdje beperkte groei, en sinds eind vorig jaar weer een flinke groeispurt. In deze maand, Maart 2018, heb ik de meeste orders ooit verwerkt. Ik sla geen orderinformatie op, dus het is moeilijk voor mij om te bepalen exact waar de groei vandaan komt, maar er zijn wel opvallend veel orders uit de omgeving Eindhoven, Nijmegen en in mindere mate Delft/Den Haag. Mijn gok is dat de dienst vooral aan populariteit wint bij universiteiten en hogescholen. En dit is exact de doelgroep die ik probeer te bedienen; in mijn ogen bewijst dit nog steeds het nut van de dienst. Ik ga dus voorlopig door.

In de ordergrootte is eigenlijk geen significante wijziging; de bulk van de orders zit tussen de 0-50 euro:

https://tweakers.net/ext/f/dYfio9UcOMC3w76L25ZmUb8x/full.png

Uiteraard gaat lang niet alles altijd even goed; zo heb ik inmiddels 3 keer het foute ontvangstadres doorgegeven aan Farnell, waardoor een bestelling bij een eerdere klant of bij mezelf werd bezorgd. Gelukkig is dit op één keer na op zijn pootjes terecht gekomen. Ook heb ik in 1 geval een bestelling pas sterk vertraagd doorgezet doordat ik over de bestelling heen had gekeken.

Meest ingrijpend was een accountblokkering midden in 2017. Buiten mijn kennis had Farnell mijn account geblokkeerd, waardoor zendingen wel geplaatst konden worden maar niet werden verzonden. Ik merkte dit pas toen klanten klaagden dat ze hun bestellingen niet ontvingen - een paar dagen te laat. Dit is uiteindelijk op zijn pootjes terecht gekomen, met een dozijn vertraagde zendingen als enige echte consequentie.

Financieel gezien gaat het z'n gangetje. Op een totaal van 1146 orders heb ik inmiddels twee wanbetalingen gehad, maar met een totaalbedrag van nog onder de 20 euro. In totaal heb ik ¤45134,92 aan orders verwerkt, met een brutomarge van ¤2829,69. Van deze marge gaat BTW, hosting, wanbetaling, retouren enz. af, wat de nettowinst op ¤2111,60 brengt over de loop van het hele bestaan van de dienst. Op zich niet slecht; dat is een mooie 13e maand. Nouja, een halve, gezien het me 2 jaar duurde om het bij elkaar te sparen.

De winst wordt direct terug in het bedrijf gestopt; ik gebruik dit geld als werkuren om te programmeren aan de site. Daarover gesproken:

Nieuwe features!
Ik had in Q3-Q4 2017 al willen klussen aan de site, maar dit heeft door verdere drukte en andere projecten altijd een wat lagere prioriteit gekregen. Echter had ik nu een rustig weekje en kon ik m'n tijd besteden aan dit soort werk. Afgezien van een stapeltje bugfixes zijn er de volgende nieuwe features:
  • Review order tijdens checkout. Eigenlijk een feature die iedere webshop moet hebben, maar die bij mij nog miste. Je kunt nu je order bekijken tijdens het invullen van je verzendinformatie.
  • Onderdelen toevoegen met GET-parameters. Je kunt nu ?order=[ordernummer],[aantal];[ordernummer2],[aantal2],... achter de URL zetten om onderdelen toe te voegen aan je bestelling. Dit was een noodzakelijke toevoeging om een terug-knop te implementeren tijdens checkout. Ik maak geen gebruik van cookies of session variables (vanwege risico op datalekken), dus dit was de beste oplossing.
  • Productlinks naar Farnell. In je bestellijst zijn de producten nu links waarmee je direct naar Farnell wordt gestuurd, zodat je kunt kijken of je het correcte onderdeel hebt besteld
  • Aantallen zijn editable. Ook een quality of life-verbetering zodat je je product niet moet verwijderen en opnieuw toevoegen als je een andere hoeveelheid wilt bestellen
Daarnaast ben ik bezig met integratie van Mollie, een payment provider, in m'n site. Hiermee kun je over een paar weken direct je bestelling betalen in plaats van het apart over te moeten maken. Dit stelt je ook in staat om met een creditcard, Paypal of Bitcoin te betalen. Ik weet niet precies hoe lang het duurt voordat dit volledig geïmplementeerd is, gezien Mollie mijn site moet goedkeuren voordat ik het live kan zetten. Zoals in de vorige update al genoemd zal dit wel gepaard gaan met een milde kostenverhoging; voor overschrijvingen, Bitcoin- en iDeal-betalingen wordt ¤3,00 incl. BTW i.p.v. de huidige ¤2,42 gerekend, voor Paypal en creditcards geldt daar bovenop nog een extra percentage. Deze zijn te vinden op de tarievenpagina van Mollie.

Ik ben ook nog bezig met het uitvogelen van één laatste probleem: Strato's SMTP-server wordt geblokkeerd door Microsoft/MSN/Live.com adressen. Hierdoor bouncen soms orderbevestigingen. Dit is met name een probleem als betalingen straks geautomatiseerd worden. Ik zoek nog naar een sluitende oplossing hiervoor - waarschijnlijk een proxy of externe maildienst.

Ik hoor het graag via de bugtracker als ik nieuwe bugs heb gemaakt, of oude niet afdoende heb gefikst!

Conclusie

Tja, wat is er nog meer te zeggen? Ik vind het cool dat de site nog steeds zo populair is en het businessmodel werkt totnogtoe prima. Ik hoop met de hoge mate van automatisering de kosten laag te kunnen blijven houden en de service zo goed mogelijk. Op naar nog twee jaar!