BBG Zuinige Server (Maart 2013)

Door mux op donderdag 07 maart 2013 13:12 - Reacties (53)
Categorie: Best Buy Guides (BBGs), Views: 23.621

Mijn vorige BBG voor zuinige servers stamt alweer uit september 2012, dus het is tijd voor een refresh. Tot een aantal weken geleden was die BBG eigenlijk nog prima, maar nu zijn er wat onderdelen uitgekomen en beter beschikbaar geworden. Dat schept nieuwe mogelijkheden voor zowel kleine als grotere zuinige NAS-apparaten en thuisservers.

Noot vooraf: ik ben bezig met mijn nieuwe site. Hier wil ik mijn bedrijf presenteren en dat doe ik onder andere met mijn blogs. Ik ben echter niet zo goed in de grafische kant van het ontwerp. Denk je dat jij mij kunt helpen? Graag DM!

NAS/thuisserver <2TB


De vorige keer heb ik mijn aanbevelingen opgesplitst: een zuinige NAS met minder dan 2TB aan opslagruimte en eentje met meer dan 2TB. Dat is bijzonder goed bevallen en ik kreeg ook een hoop positieve reacties over de ‘kleine’ server. Voor heel veel mensen is 2TB ruim voldoende en dat is ook uitstekend te combineren met cloud-backupsystemen. Lees meer over mijn overpeinzingen over backups en Crashplan in de blogpost over Floppy2. Ook deze keer wil ik beginnen met een NAS met minder dan 2TB opslagruimte:

#ProductPrijsSubtotaal
1Intel Celeron G1610 Boxed¤ 36,95¤ 36,95
1Intel Desktop Board DH61AG¤ 88,64¤ 88,64
1Seagate Spinpoint M8 ST1000LM024, 1TB¤ 61,90¤ 61,90
1Mini-box M350¤ 43,50¤ 43,50
1Corsair CMSO8GX3M1A1333C9¤ 39,40¤ 39,40
1Mini-box HDD Bracket¤ 4,78¤ 4,78
1Seasonic Power Adapter 90Watt (19V)¤ 30,19¤ 30,19
1Crucial m4 CT064M4SSD3 64GB¤ 61,95¤ 61,95
1Scythe Kozuti 40mm Super-Low Profile¤ 22,99¤ 22,99
Bekijk collectie
Importeer producten
Totaal¤ 390,30


Dit systeem kost je, inclusief bestelkosten, ca. 420 euro. Onder windows 8 verbruikt het idle exact 10W excl. harde schijven. Hoe weet ik dat zo precies? Nou, heb 'm zelf ook!

De motivatie voor dit systeem:
  • Moederbord: Dit is het kleinere broertje van het moederbord in Fluffy2 en daarmee ook een uitzonderlijk zuinig bordje. Het heeft een mSATA-slot wat kabels en ruimte scheelt in de zeer compacte behuizing die ik heb gekozen, een intel NIC en het bord loopt op 19V wat de keuze in efficiënte en betaalbare adapters een stuk gemakkelijker maakt dan 12V bordjes waar ook nog een picopsu bij nodig is.
  • Processor: De welbekende Celeron G530 van de Sandy Bridge-generatie heeft een update gekregen naar intel's laatste Ivy Bridge-generatie en dat is te merken in het verbruik: ongeveer 1,5W besparing idle en 20W onder volle belasting met behoud van prestaties op een vergelijkbaar systeem.
  • Geheugen: Gezien dit bord maar 2 geheugensloten heeft (let op: SODIMM!) raad ik aan om zo groot mogelijke geheugens erin te stoppen. 8GB is voor nu misschien overkill, maar in de toekomst komt het van pas en het kost niet veel meer dan een 4GB module. Op deze manier kun je in de toekomst ook gemakkelijk upgraden naar 16GB.
  • SSD: Ook dit keer raad ik aan op te starten van een andere schijf dan waar je data op staat. Omdat er mSATA op dit bord zit is het gemakkelijk: gebruik de enige momenteel goed verkrijgbare, betrouwbare en goed presterende schijf die erin past, de Crucial M4.
  • Behuizing: Dit keer eens iets heel anders. De Mini-box M350 is de kleinste behuizing die ik ken. Een mini-itx moederbord past er maar net in samen met twee 2,5" schijven, maar ondanks alles is het toch een ontzettend makkelijke behuizing om in elkaar te zetten. Let wel op! In combinatie met dit moederbord zijn de kabeltjes aan de aan-knop niet lang genoeg om bij de headers op het moederbord te komen. Die moet je dus verlengen (kroonsteentje en wat overgebleven draad) of verlengkabeltjes voor kopen - of zoals een echte NAS moet werken: wake on LAN! Deze behuizing heeft maar weinig prijsvermeldingen in de pricewatch, dus daarbij deze tip: hij is momenteel in Nederland alleen goed verkrijgbaar bij Logic Supply (de link in de tabel verwijst direct naar hun winkel)
  • Processorkoeling en bracket: Ondanks de kleine afmetingen passen er toch twee HDDs in deze behuizing. Belangrijke noot: ook de Scythe Kozuti is te hoog om nog een HDD boven te passen. Het is NIET mogelijk om 2 HDDs of SSDs in de M350 te monteren. Ze hangen aan de bovenkant van de kast. Wil je echter één of twee HDDs kwijt in deze behuizing, dan interfereert de stock koeler hiermee, dus moet je een lager exemplaar kopen. De enige voldoende lage kwaliteitskoeler die goed verkrijgbaar is in Nederland is de Scythe Kozuti. Als je maar één harde schijf inbouwt kun je eventueel de stock koeler behouden, maar dan moet je een aanpassing maken aan één van de fanhouders van de stock koeler (zie plaatje). Overigens zit bij de behuizing standaard maar één HDD-bracket bijgeleverd. Wil je er twee HDDs in hangen, dan moet je de bracket aanschaffen die in de tabel staat.
  • Harde schijf: Ik heb dit keer exact dezelfde schijf gekozen als de vorige keer - goedkoop, geen bekende problemen mee en stil. Als je wil upgraden maar liever geen tweede schijf wil ophangen - of als je 4TB in deze behuizing wilt stoppen - kun je één of twee WD Green 2TB schijven kopen, maar deze schijven zijn - zeker vergeleken met hun 3,5" broertjes - behoorlijk aan de prijs. Het is wellicht een beter idee om dan een ruimere behuizing met plek voor grote schijven aan te schaffen.
  • Voeding: Adapters zijn altijd moeilijk om aan te raden omdat je zelden weet wat je krijgt. Winkels zetten bij de beschrijving bijna nooit het merk, laat staan het exacte typenummer. Het is dan ook puur toeval dat ik onlangs erachter ben gekomen dat Logic Supply een hele goede kwaliteit Seasonic adapter verkoopt. De link in de tabel gaat direct naar die winkel. Zie ook de discussie in het Nieuwe Zuinige Server-topic
NAS/thuisserver >2TB


Aan de kant van grotere thuisservers met meerdere HDDs is er sinds de vorige keer helaas bedroevend weinig gebeurd. Alles behalve de het moederbord heeft een minimale upgrade gekregen, vooral op basis van verkrijgbaarheid en niet zozeer omdat dit betere onderdelen zijn dan de vorige keer. Vergeleken met de vorige keer zou deze configuratie excl. harde schijven 3-4W zuiniger moeten lopen dan het BBG-systeem van september 2012 door de combinatie van voeding en processorupgrade. Onze duitse vrienden hebben trouwens weer wat accuratere verbruikstests en richtlijnen voor het undervolten van de B75 Pro3-m gepost. Ook heb ik tussen de laatste BBG en nu ook nog gekeken naar het idle-verbruik van de verschillende harde schijven die momenteel in de handel zijn. Met geüpdatete getallen geeft dat dit tabelletje:

2TB 3,5" schijvenVerbruik[W] Prijs
Western Digital Green WD20NPVT, 2TB (2.5" model) 0,8¤164
Western Digital Green WD20EARX, 2TB3,3 ¤ 82
Western Digital Red WD20EFRX, 2TB 4,1 ¤ 94
Hitachi Deskstar 5K3000, 2TB4,4¤ 84
Seagate Barracuda Green ST2000DL003, 2TB4,5¤ 80
Toshiba DT01ACA200, 2TB 5,2 ¤ 79
Western Digital Green WD20EZRX, 2TB5,5¤ 82

3TB 3,5" schijvenVerbruik[W] Prijs
WD Red WD30EFRX 4,1¤ 130
Toshiba DT01ACA3005,2 ¤ 114
WD Green WD30EZRX 5,5 ¤ 116
Seagate 7200.14 ST3000DM0015,8¤ 110
Seagate Barracuda Green ST2000DL003, 2TB6,4¤ 132

4TB 3,5" schijvenVerbruik[W] Prijs
Hitachi Deskstar 5K4000, 4TB6,4¤ 164


Voor zover de 4TB Hitachi 5K4000 beschikbaar is, is dit veruit de beste keuze voor je geld en je stroomrekening. Het enige dat beter presteert op basis van verbruik is 4 2,5" schijfjes gebruiken, maar dat kost je 4x (!!) zoveel geld. Waanzin. Daarna is de WD Red je efficiëntste keus, hoewel het verbruiksverschil met de Toshiba DT01ACA300 niet groot genoeg is om het prijsverschil te overbruggen. WD20EARX is ook nog steeds een zuinige 2TB schijf die zowel financieel als energietechnisch mee kan met de rest.

De rest van de hardware:

#ProductPrijsSubtotaal
1Intel Celeron G1610 Boxed¤ 36,45¤ 36,45
1ASRock B75 Pro3-M¤ 56,90¤ 56,90
1Fractal Design Define Mini¤ 78,60¤ 78,60
1Corsair CMV16GX3M2A1333C9¤ 71,95¤ 71,95
1Seasonic G-Serie 360Watt¤ 59,90¤ 59,90
1Crucial m4 CT064M4SSD2 64GB¤ 66,90¤ 66,90
Bekijk collectie
Importeer producten
Totaal¤ 370,70


Dit systeem verbruikt ca. 14W idle excl. harde schijven. Voor een uitgebreide behandeling van de onderdelen verwijs ik terug naar mijn vorige BBG, hier alleen een kleine toelichting:
  • Moederbord: Identiek aan de vorige keer. De Asrock B75 Pro3-m is het enige moederbord in zijn prijsklasse (sterker nog, het enige moederbord onder de 130 euro) dat 8 SATA-poorten heeft en dus uitstekend geschikt is voor een systeem met veel HDDs. Heb je echter genoeg aan 6 SATA-poorten, dan kan ik de MSI H61MA-E35 sterk aanraden. Deze is nog iets zuiniger dan de Asrock, een tientje goedkoper en verder een prima keuze. Let wel: hier kunnen maar 2 geheugenreepjes in, dus je bent met goedkoop geheugen beperkt tot 16GB (hoewel tegen een flinke meerprijs ook 16GB DDR3-modules verkrijgbaar zijn).
  • Processor: deze heeft net als het eerste systeem een upgrade naar een G1610 gekregen. Ga je virtualiseren en heb je VT-d nodig? Koop dan een core i5.
  • Geheugen: Een upgrade naar 16GB met 2x8GB modules. Als je ZFS of andere geheugenintensieve dingen gaat doen is dit zeer welkom, anders is 4 of 8GB ook meer dan voldoende. Echter, geheugenprijzen zijn weer omhoog aan het gaan, dus grijp het nog nu het relatief goedkoop is.
  • Behuizing: Dit keer raad ik de Fractal Define Mini aan - deze vind ik persoonlijk net iets betere bouwkwaliteit dan zijn grotere broertje hebben, heeft dezelfde demping en uitstekende ventilatie (met name voor de harde schijven), een praktisch systeem om harde schijven te installeren en zo verder.
  • Voeding: De vorige keer was hij niet goed verkrijgbaar, nu wel. De Seasonic G360 is de best gebouwde en meest efficiënte 80 Plus Gold voeding in zijn prijssegment en daarom mijn favoriet. Deze voeding zul je nog in vele toekomstige computers kunnen hergebruiken!
  • SSD: Voor het besturingssysteem en andere non-user data gooi ik er altijd een SSD in. Sommige besturingssystemen lopen ook uitstekend vanaf een USB-stick, wat een goedkopere optie kan zijn.
Conclusie


Helaas zijn er geen grote aardverschuivingen op het gebied van zuinige hardware voor servers en NAS-apparaten gekomen, dus deze update is wat saai. Toch denk ik dat dit weer een solide basis is voor systemen die de komende paar maanden gebouwd worden.

Heb je specifieke vragen over jouw nieuwe systeem? Kom dan naar het vernieuwde zuinige server-discussietopic en post je vraag of wenslijst. In dit topic verzamel ik ook cijfers voor de referentiedatabase op mijn site. Als jij de juiste energiemeter hebt om je eigen systeem door te meten hoor ik graag van je hoeveel energie jouw server verbruikt.

En nogmaals: ben je handig met grafisch ontwerp en website-ontwerp? Dan kan ik je hulp en feedback goed gebruiken voor mijn nieuwe website.

Volgende: 3D printer livestream! 07-'13 3D printer livestream!
Volgende: Floppy2, mijn zuinige NAS 02-'13 Floppy2, mijn zuinige NAS

Reacties


Door Tweakers user onok, donderdag 07 maart 2013 14:32

Geniale guide weer! Ik heb je guide uit september gebruikt om enkele onderdelen van m'n FTP server te vervangen, ben van 100 watt idle naar 64 watt idle gegaan :D

Tof dat je deze keer ook wat meer info hebt bijgevoegd over losse harde schijven. Ik ben inmiddels alweer toe aan wat meer ruimte ;)

En nog even over je website: Ik vind het design al behoorlijk netjes. Je hoeft daar echt niet veel meer aan te veranderen :)

Keep up the good work! _/-\o_

Door Tweakers user MAX3400, donderdag 07 maart 2013 14:46

Identiek aan de vorige keer. De Asrock B75 Pro3-m is het enige moederbord in zijn prijsklasse (sterker nog, het enige moederbord onder de 130 euro) dat 8 SATA-poorten heeft en dus uitstekend geschikt is voor een systeem met veel HDDs.
Misschien inkoppertje maar ik heb natuurlijk niks aan mogelijk 8 disks in een case en die moeten aansluiten op 5 + 3 SATA-ports... De mogelijkheid tot een 8-disk array is dus helemaal 0 evenals de mogelijk tot 7-disk of 6-disk array.

Door Tweakers user AjDuLion, donderdag 07 maart 2013 14:52

MAX3400 schreef op donderdag 07 maart 2013 @ 14:46:
[...]

Misschien inkoppertje maar ik heb natuurlijk niks aan mogelijk 8 disks in een case en die moeten aansluiten op 5 + 3 SATA-ports... De mogelijkheid tot een 8-disk array is dus helemaal 0 evenals de mogelijk tot 7-disk of 6-disk array.
ik denk dat jij zfs niet begrijpt......

back to the drawing board!

Door Tweakers user onok, donderdag 07 maart 2013 14:57

Ik heb ook 8 schijven in m'n server, gewoon JBOD. Niet iedereen heeft raid nodig....

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 15:23

RAID heeft niet heel veel zin met zoveel schijven - RAID1 wordt veel te duur, RAID5 of 6 is veel te onveilig. Je kunt beter ZFS doen met zoveel data.

Door Tweakers user i-chat, donderdag 07 maart 2013 15:24

jbod op zoveel schijven, toegegeven je raakt maar 1 2 3 of 4 tb (afhankelijke van je schijfkeuze) per keer kwijt maar kwijt ben je het, nu is raid geen backup, maar enige bescherming tegen drive uitval bied het wel en ook tegen write errors en menseljike falen is enige bescherming...

dat scheelt je in ieder geval behoorlijk in de hoeveelheid backup data die je nodig hebt, en vooral bij meest voorkomende problemen in tijd die het kost om van de 'fout' te herstellen

Door Tweakers user AjDuLion, donderdag 07 maart 2013 15:38

i-chat schreef op donderdag 07 maart 2013 @ 15:24:
jbod op zoveel schijven, toegegeven je raakt maar 1 2 3 of 4 tb (afhankelijke van je schijfkeuze) per keer kwijt maar kwijt ben je het, nu is raid geen backup, maar enige bescherming tegen drive uitval bied het wel en ook tegen write errors en menseljike falen is enige bescherming...

dat scheelt je in ieder geval behoorlijk in de hoeveelheid backup data die je nodig hebt, en vooral bij meest voorkomende problemen in tijd die het kost om van de 'fout' te herstellen
ach of mijn hele disk met series of films nu kapot gaat..

couchpotato download via mijn imdb list sickbeard heeft een config file waar alle series instaat, mocht de boel klappen ben ik misschien 1 dagje bezig met downloaden om alles weer terug te krijgen (zoniet sneller)

soms is raid/back-up niet eens zo belangrijk. zo staan mijn belangrijke zakelijke foto's op mijn huidige nas mijn huidige desktop een externe disk en op een externe disk bij een vriend die eens per maand geupdated word... overkill ? miss maar voelt wel veilig..

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 15:39

@i-chat: Nope, dat is een fundamenteel verkeerde gedachte over RAID, zeker bij zoveel schijven (en zoveel data) in een array. Sowieso: je kunt nooit RAID gebruiken als excuus om minder te backuppen. Backuppen staat los van RAID. RAID is er alleen om je downtime te reduceren.

Daarnaast is het belangrijkste probleem bij arrays met veel schijven, dat een rebuild gevaarlijk en extreem langdurig wordt. Je array kan bij een 8-disk array gemakkelijk een dag aan het rebuilden zijn, en statistisch gezien is de kans op een failure van een kritieke schijf juist in die periode heel groot. Hoe groter je array, des te groter het risico tijdens een rebuild bij een degraded array en des te groter de kans dat je permanent data verliest.

Dus vandaar de duidelijke aanrader: als je een 6- of 8-disk array gaat maken, denk eens heel hard na over ZFS ipv traditionele RAID.

[Reactie gewijzigd op donderdag 07 maart 2013 15:40]


Door Tweakers user Opperpanter2, donderdag 07 maart 2013 15:41

Thanks voor de waardevolle info.

Ik zelf ben uit op een zuinig en still NAS. Met name de voeding is misschien nog iets wat stiller kan. Heb je enige tips qua fanless voedingen die ook nog zuinig zijn?

Bv van Seasonic: pricewatch: Seasonic X-400 Fanless

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 15:42

Hoeveel schijven gaan erin? Een picopsu+adapter (of thin mITX bord + adapter) is stil en een stuk goedkoper dan fanless ATX voedingen.

Door Tweakers user i-chat, donderdag 07 maart 2013 15:44

ow sorry mux, wellicht was ik wat onduidelijk, maar in mijn geval had ik het over raid vormen in het algemeen maar vooral ook raid-Z in het bijzonder,

ik steun dus vanharte je opmerkingen over zfs.. ik was het domweg vergeten neer te zetten...

grove slordigheid van mij dus: ook al zou ik je nu moeten wijzen om de hint naar snapshotting die wel in mijn bericht naar boven kwam (dan had je zfs kunnen raden)..

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 15:50

Ah, ja als je dat bedoelt klopt het helemaal... ik dacht al... het leek alsof je het over snapshots had maar je zei het niet met zoveel woorden. Sorry, had ik op moeten inhaken :D

Door Tweakers user MAX3400, donderdag 07 maart 2013 16:41

AjDuLion schreef op donderdag 07 maart 2013 @ 14:52:
[...]


ik denk dat jij zfs niet begrijpt......
Geen probleem hoor dat je me afrekent op iets wat ik misschien wel ken; in het gehele blogje wordt niet expliciet gesproken dat deze servers/NAS-boodschappenlijstjes puur & alleen voor ZFS zijn. mux heeft het bijvoorbeeld ook over Windows 8 (al dan niet in een oude opstelling) alsook een CPU-upgrade voor VT-d wat ook weer niets met ZFS te maken heeft.

Feit is dat het Asrock mobo 2 verschillende controllers heeft waarvan zelfs 1 poort van een controller uitermate onhandig elders is geplaatst, al dan niet voor eSATA-bracket. 2 controllers op ongeacht welk OS of software kan (nadruk) invloed hebben op de performance van de array(s).

Ga ik virtualiseren met het duurdere systeem, dan wil ik mijn hypervisor op een SSD hebben en daarnaast zoveel mogelijk IOPS over een zo groot/snel mogelijk array. Het Asrock-board limiteert me hier dus in.

[Reactie gewijzigd op donderdag 07 maart 2013 16:44]


Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 17:40

Als je een array wil aanmaken die meer dan 6 disks overspant én incompatible is met mixed controllers zul je sowieso aan de aparte insteekkaarten moeten, bijvoorbeeld de welbekende M1015. Maar dan zit je überhaupt niet meer in de categorie zuinige servers en val je buiten de doelgroep van deze BBG. Daarom ga ik daar ook niet verder op in.

En verder: idd, dit is voornamelijk een hardware-BBG, niet gericht op specifieke software. Ik houd er wel rekening mee dat je hier zoveel mogelijk mee kunt doen, maar er bestaan nou eenmaal geen 8-poorts moederborden binnen een redelijk budget (of... any budget) met één controller die alle poorten aanstuurt én compatible is met alle veelgebruikte virtualisatiesoftware en raid-vormen.

Zie het asrock bord vooral als één van de enige borden waarmee je een fatsoenlijke 6-disk array kunt bouwen. Alle datadisks op één controller, je OS disk op de ASmedia controller en ook nog een esata-aansluiting voor snelle onsite backups.

Door Tweakers user MAX3400, donderdag 07 maart 2013 17:56

Zie het asrock bord vooral als één van de enige borden waarmee je een fatsoenlijke 6-disk array kunt bouwen
Ben ik nou simpel of heb je een bord uitgekozen op basis van specificaties die niet in de manual staan, pagina 13 van de PDF revisie 1.0?

De zwarte SATA-poorten zijn gelabeld 2_1 t/m 2_5 dus 5 poorten op controller A
De grijze SATA-poorten zijn gelabeld A0 t/m A1 dus 2 poorten on controller B
De overige grijze SATA-poorten zijn gelabeld 0 dus 1 extra poort op controller B

Ik probeer zeker niet betweterig over te komen maar hoe bouw ik een 6-disk array zonder gebruik te maken van controller-overstijgende software zoals ZFS? Volgens de handleiding niet.

Verder ben ik het geheel met je eens dat er geen weinig alternatieve/zuinige opties zonder dat je een extra SATA-controller card moet aanschaffen.

Door Tweakers user i-chat, donderdag 07 maart 2013 18:09

@max, zoals mux zelf al aangaf, met zoveel drives doe je liever geen pure raid met een of ander filesystem, biosraid (wat je op moederborden tegen komt is zelfs nog een grotere zonde, omdat die vaak niet of niet goed repareerbaar zijn als je eenmaal je moederbord kwijt bent

dan is software vaak veiliger omdat je dan op bijna elk device met genoeg poorten... zo'n array wel kunt herstellen. dus als puntje bij paaltje komt wil je zowiso geen 6disk array zonder software wil je dan voor een scherp budget op de eerste rang zitten zul je jezelf onherroepelijk snijden...

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 18:10

Ik vrees dat je het niet helemaal goed hebt gelezen. De ASM1061 die wordt gebruikt voor de overige poorten is een 2-poort device (http://www.asmedia.com.tw...te_index=117&item=118) dus de 6 andere poorten moeten persé vanaf de chipset komen.

Door Tweakers user LeechGuy, donderdag 07 maart 2013 18:42

Voor zover de 4TB Hitachi 5K4000 beschikbaar is, is dit veruit de beste keuze voor je geld en je stroomrekening. Het enige dat beter presteert op basis van verbruik is 4 2,5" schijfjes gebruiken, maar dat kost je 4x (!!) zoveel geld.
Dit klopt volgens mij niet helemaal. De 5k400 kost op het moment geen 132 maar ¤164,94 euro. In plaats van 4x 1GB 2,5" kun je ook gebruik maken van 2x 2GB 2,5" (¤311,80). Het prijs verschil komt dan op ¤146,86 (minder dan 2x).
Je zit dan op 1,6W t.o.v. 6,4W, oftewel 4,8W minder. Er vanuitgaande dat 1 W/jaar ¤2,- kost levert dat per jaar een besparing op van ¤9,60/jaar. Of je twee 2,5" diskjes het 15 jaar volhouden om dat verschil terug te verdienen... gelukkig wordt de stroom ieder jaar duurder zodat je terug verdien tijd korter wordt :)

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 18:48

Whoops! dank, dat was een typo. De tabelletjes komen uit het zuinige servertopic en die had ik klakkeloos overgenomen, maar bij het kopiëren van de 3TB naar de 4TB tabel was vergeten om de prijs aan te passen.

Ik vind 15 jaar terugverdientijd nou niet echt iets om over naar huis te schrijven :P En volgens mij gaat dit altijd zo blijven: zelfs als 2,5" schijven goedkoper worden zullen 3,5' schijven meegaan in die prijsverlaging en blijft er een groot gat zitten wat met alleen het verbruik niet kan worden teruggewonnen. En ook denk ik niet dat de prijs van elektriciteit voldoende gaat stijgen om dit te verantwoorden - niet in het minst omdat de elektriciteitsprijs maar een klein deel verbruik en een heel groot deel energiebelasting/vastrecht/etc. is.

Door Tweakers user ppl, donderdag 07 maart 2013 21:16

mux schreef op donderdag 07 maart 2013 @ 17:40:
Als je een array wil aanmaken die meer dan 6 disks overspant én incompatible is met mixed controllers zul je sowieso aan de aparte insteekkaarten moeten, bijvoorbeeld de welbekende M1015. Maar dan zit je überhaupt niet meer in de categorie zuinige servers en val je buiten de doelgroep van deze BBG. Daarom ga ik daar ook niet verder op in.
Een M1015 wordt als HBA gebruikt om schijven aan een vm die een of ander OS draait wat ZFS als filesystem kan gebruiken voor al die losse schijven. Het wordt niet gebruikt voor de hypervisor met zijn eigen datastore om de doodeenvoudige reden dat de meeste hypervisors nogal kieskeurig zijn. Wil je met een hypervisor aan de gang en je datastore als RAID array hebben zul je uit moeten wijken naar hardwarematige RAID middels een RAID kaart die door de betreffende hypervisor wordt ondersteund.

De reden waarom je die M1015 zou willen gebruiken ipv je onboard SATA is vrij simpel: je hypervisor en je datastore zullen ook ergens op moeten draaien en dat is in 99% van de gevallen iets wat aan de onboard SATA hangt. Helaas vervliegt daarmee ook de mogelijkheid om de controller middels VT-d door te sturen naar een vm. Dan kom je in de smerige oplossingenhoek terecht van de RDM wat ook weer de nodige problemen kent. Een losse HBA is de makkelijkste en netste oplossing in deze.

Kortom, zo gek veel heb je niet aan die hoeveelheid onboard SATA poorten voor virtualisatie. Dat verhaal wordt anders als je enige doel het maken van een fileserver/nas/san is. Dan hoeft er niks aan een vm gekoppeld te worden en kan het OS gewoon de onboard controller met alles erop en eraan direct aanspreken. Je moet jezelf alleen wel de vraag stellen in hoeverre er nog sprake is van een zuinig serversysteem als je op al die aansluitingen en 2TB (of groter) 3.5" schijf gaat hangen. Je zult dus echt in 2.5" drives moeten gaan investeren (en dat komt goed uit want door de indeling van de 3TB en 4TB schijven kun je nog steeds tegen wat onhebbelijkheden aanlopen, support is nog steeds niet 100%). Als je een zuinig fileserving systeem bouwt is dit nog wel een valkuil. Ik vraag me ook af in hoeverre dit bevorderlijk is voor de levensduur van de schijfjes. Die 2.5" schijven zijn veel minder op een serverleven gebouwd dan hun 3.5" equivalenten.

Afgezien van dit alles is het gewoon een prima en vooral goedkoop moederbordje. Die shitload aan sata aansluitingen krijg je er gewoon gratis bij moet je maar denken ;)

Btw, ook bij 6 en 8 disks arrays moet je goed oppassen als je ZFS gaat gebruiken want ook dat heeft invloed op de performance. Op het FreeBSD forum staat in de howto sectie een howto van iemand die een hele backupomgeving heeft gebouwd middels ZFS. Zij zagen ook de nodige performance problemen als je veel disks in een RAIDZ array hing. Ik geloof dat de max zo rond de 6 a 8 schijven lag, daarna werd het echt problematisch. Je zit met 8 schijven dus echt op het randje. Het rebuilden van grote arrays is overigens ook geen pretje ongeacht wat je gebruikt.

Door Tweakers user ykaenS, donderdag 07 maart 2013 21:40

Misschien een stomme vraag, maar hoe draai je op het ASRock B75 Pro3-M bordje een RAID of ZFS opstelling aangezien de B75 chipset geen RAID ondersteunt.

Door Tweakers user mux, donderdag 07 maart 2013 21:51

Kies een random software RAID? Bovendien heeft hardware RAID op consumentenbordjes toch niet echt veel zin omdat er geen 'echte' hardware support in zit; alle parity en filestream translation worden nog volledig over de CPU gedaan. Dan kun je net zo goed software RAID gebruiken.

ZFS is ook iets waar je geen hardware RAID support voor nodig hebt.

Door Tweakers user lithoijen, donderdag 07 maart 2013 23:32

Is het met dit asrock bordje mogelijk om de 6 sata porten van de chipset door te geven via vd-t naar esxi 5.1 en vervolgens 1 van de twee ASM1061 sata poorten voor esxi zelf te gebruiken? Dat zou dan een mooi alternatief zijn voor een m1015 en waarschijnlijk ook veel zuiniger?

[Reactie gewijzigd op donderdag 07 maart 2013 23:33]


Door Tweakers user mux, vrijdag 08 maart 2013 09:56

Ik ben er 95% zeker van dat dat werkt, maar eerlijk gezegd heb ik vooral configs langs zien komen die booten van USB ipv SATA. Je kunt dit beter vragen in het zuinige esxi server-topic. Echter, ik kom in dit topic ook dit tegen, wat heel vervelend zou zijn voor jouw toepassing. Lees het topic goed door en post daar vooral je vraag, want de mensen daar weten veel meer van de nuances van ESXi dan ik.

[Reactie gewijzigd op vrijdag 08 maart 2013 10:07]


Door Tweakers user BlueArchon, vrijdag 08 maart 2013 11:27

Die metingen van de harde schijven in idle, zijn die genomen als de schijven nog draaien maar idle zijn, of als de schijven in standby/spin down mode zijn?

Door Tweakers user mux, vrijdag 08 maart 2013 11:47

Dit zijn de specificaties van de fabrikant voor een schijf die draait maar idle is. Ik zal binnenkort ook eens het standby-verbruik van de schijven opzoeken.

Door Tweakers user Infant, vrijdag 08 maart 2013 13:28

RAID en ZFS zijn twee compleet andere dingen. Op dezelfde manier als SATA en NTFS twee verschillende dingen zijn.

De gedachte achter raid is om het compleet falen van een drive op te kunnen vangen. Raid presenteert het OS met een volume, waarvan het OS niet weet hoe deze onderliggend georganiseerd is (RAID0/1/5/6/7/8/?).

De gedachte achter ZFS is om je data heel te houden en als dit niet meer lukt, het aan je OS te melden.

Het probleem met ZFS is dat het eigenlijk alleen fatsoenlijk op FreeBSD en OpenSolaris werkt, en het probleem met RAID is dat het op zich wel werkend te krijgen is, maar het bied geen bescherming tegen data corruptie, power uitval of stervend flash / rottende hd-sectoren.

Bestaat er eigenlijk een bestands systeem wat onder Windows werkt, en data integriteit waarborgt / aangeeft wanneer deze gecompromitteerd is?

Door Tweakers user i-chat, vrijdag 08 maart 2013 18:50

wat jij nu zegt is natuuurlijk grote onzien
RAID en ZFS zijn twee compleet andere dingen. Op dezelfde manier als SATA en NTFS twee verschillende dingen zijn.
raid is namelijk een opslag systeem, soms met en soms zonder hardware versnelling op een computer chipje... en zoals je in raid verschillen hebt tussen fakeraid / softraid en hard raid... heb je ook verschillen in opslag kopperlingen. sata scsi pata

[qoute]
De gedachte achter raid is om het compleet falen van een drive op te kunnen vangen. Raid presenteert het OS met een volume, waarvan het OS niet weet hoe deze onderliggend georganiseerd is (RAID0/1/5/6/7/8/?).
[q/quote] je stipt daar zelf al 1 van de grote problemen aan van enkel raid, het OS weet NIETS van de stripts en de onderliggende hardware, en kan dus ook NIET op een slimme manier ingaan op de problemen die deze hardware mogeljik heeft...

dus; toen hard en software beperkingen software-raid niet langer in de weg stonden, en cpus snel genoeg worden, is men gaan kijken hoe het beter kon, extra checksumming, dubbele paritie, automagische error correcty, en detectie, en veel andere features...

waar raid dus alleen hardware problemen ondervangt kan zfs veel meer.. maar heeft het tegelijk ook een grotere impact mocht er onverhoopt toch iets ECHT mis gaan...
De gedachte achter ZFS is om je data heel te houden en als dit niet meer lukt, het aan je OS te melden.
dat is dus neit waar, raid-z is evengoed gewoon een software matige implementatie van raid5.
> Het probleem met ZFS is dat het eigenlijk alleen fatsoenlijk op FreeBSD en OpenSolaris werkt,
> en het probleem met RAID is dat het op zich wel werkend te krijgen is, maar het bied geen bescherming tegen data corruptie, power uitval of stervend flash / rottende hd-sectoren.
het probleem met zfs is dat er nooit mensen zijn geweest die echt bereid waren samen te werken om bredere support te krijgen voor zfs.. zowel linux als windows zouden er vast en zeker mee uitgerust kunnen worden, hoewel het bij windows wat lastiger is omdat lang niet alle api-calls goed beschreven lijken te zijn...

aan de andere kant, schoenmaker blijf bij je leest, waarom zou je een niet gewoon een storrage cluster onder bsd kunnen draaien en met iscsi verbinden aan je windows linux of mac servertjes... je wilt toch ook geen android draaien op itanium chips...
Bestaat er eigenlijk een bestands systeem wat onder Windows werkt, en data integriteit waarborgt / aangeeft wanneer deze gecompromitteerd is?
neej, het aantal filesystemdrivers is werkelijk op 1 hand te tellen was het maar waar dat er voor windows iets bestond als xfs zfs or in de nabije toekomst btrfs...

Door Tweakers user tormentor1985, zaterdag 09 maart 2013 20:57

[...]
dat is dus neit waar, raid-z is evengoed gewoon een software matige implementatie van raid5.
[...]
Raid-z is een filesystem net als bijvoorbeeld NTFS. Het grote voordeel aan ZFS is dat het filesystem support heeft voor meerdere schijven en dit is iets anders dan RAID. In een RAID configuratie is het besturingssysteem zich meestal niet eens bewust van het feit dat het filesystem verspreid word over meerdere schijven.

Door Tweakers user i-chat, zaterdag 09 maart 2013 23:58

je praat waar je geen verstand van hebt...
tormentor1985
Raid-z is een filesystem net als bijvoorbeeld NTFS. Het grote voordeel aan ZFS is dat het filesystem support heeft voor meerdere schijven en dit is iets anders dan RAID. In een RAID configuratie is het besturingssysteem zich meestal niet eens bewust van het feit dat het filesystem verspreid word over meerdere schijven.
raid-z is een software matige omplementatie van rai5 niets meer maar zeker ook niets minder, daarmee is het dus GEEN file system, maar een achtergrond proces dat zorgt voor de verdeling van data... als je het met iets uit windows wilt vergelijken, vergelijk het dan met windows diskmanager extended volumes... (ter jouwer info, daar kun je ook gewoon fat32 op zetten).

het deel van zfs dat jij bedoeld heet een data-set of volume (2 iets verschillende implementaties).

als je bovendien eerste de reacties eens aandachtig had doorgelezen had je ook nog geweten, dat je verschillende soorten raid hebt, waarvan er maar 1 soort is die het os om de tuin leid als het gaat hoeveel disks er bestaan. die variant heet 'hardware raid' de moederbord raid / bios raid of fakeraid versie, die door veel mensen falselijk als hardware raid wordt gezien, is NIET os transprarant en dit zul je snel genoeg merken als je een andere os versie of zelfs een geheel ander os installeerd...

en de software implementaties van raid (windows volume manager), of mdadm (linux) of geom (freebsd). zijn al helemaal niet os-onafhankelijk.

Door Tweakers user ppl, zondag 10 maart 2013 17:53

mux schreef op vrijdag 08 maart 2013 @ 09:56:
Ik ben er 95% zeker van dat dat werkt, maar eerlijk gezegd heb ik vooral configs langs zien komen die booten van USB ipv SATA.
Ze booten alleen het OS van usb, de datastore staat elders (op een sata schijf, op een NAS of een SAN) omdat deze niet op usb kan. En zie daar ook meteen het probleem: velen zullen local storage hebben waardoor je de onboard sata controller (RAID of geen RAID) dus niet middels VT-d kunt doorsturen. Daarnaast is het inmiddels ook vrij bekend dat de ASmedia controller nogal wat problemen oplevert met ESXi wanneer je het door gaat sturen.

Als je in ESXi graag disks wil doorgeven aan een vm zul je toch echt voor iets als een M1015 moeten gaan. Dat wordt fatsoenlijk ondersteund, werkt ook het stabielste en is de goedkoopste oplossing. Er zijn andere oplossingen maar die leveren problemen op. Heel het nut van ZFS met RAIDZ is daardoor al 0,0 geworden.

Door Tweakers user Mr_gadget, zondag 10 maart 2013 17:58

Daarnaast is het belangrijkste probleem bij arrays met veel schijven, dat een rebuild gevaarlijk en extreem langdurig wordt. Je array kan bij een 8-disk array gemakkelijk een dag aan het rebuilden zijn, en statistisch gezien is de kans op een failure van een kritieke schijf juist in die periode heel groot. Hoe groter je array, des te groter het risico tijdens een rebuild bij een degraded array en des te groter de kans dat je permanent data verliest.

Dus vandaar de duidelijke aanrader: als je een 6- of 8-disk array gaat maken, denk eens heel hard na over ZFS ipv traditionele RAID.
Maar ZFS bied toch geen extra bescherming over RAID als je moet rebuilden toch? Als er een disk uitklapt dan is ZFS raid bijna net zo kwetsbaar als RAID toch? Enig verschil is als ik het goed begrijp is dat ZFS de lege delen van de disk niet rebuild terwijl andere implementaties dat wel doen.

[Reactie gewijzigd op zondag 10 maart 2013 17:58]


Door Tweakers user mux, zondag 10 maart 2013 19:29

@ppl: yep, helemaal mee eens. En idd, ESXi kan geen datastores op USB kwijt (aargh!). Maar je kunt je OS booten van USB, datastore op de ASMedia en de Intel doorgeven met VT-d toch? Het begint allemaal wel aardig vies te worden en een M1015 zou (zeker met zoveel disks) niet misstaan, maar het kan.

@Mr_gadget: Ja, ZFS RAID-Z1 vs RAID5 of RAID-Z2 vs RAID6 zal een vergelijkbare bescherming tegen uitval geven. Dat is simpelweg de wiskunde van failure rates en hoeveelheden disks/data. Je wil ZFS omdat het in het geheel beter is dan traditionele filesystems voor flinke hoeveelheden data.

Je data kun je in het geheel zonder RAIDZ prima veilig houden, namelijk met backups. RAIDZ is gewoon net als RAID een availability-maatregel.

Door Tweakers user S0epkip, woensdag 13 maart 2013 12:35

Welke power supply zit er in de NAS dan? Ik zie alleen een lege kast en een adapter....

Door Tweakers user mux, woensdag 13 maart 2013 12:36

Het moederbord loopt direct van de adapter. Zit een 19V-aansluiting op.

Door Tweakers user Alpha Bootis, woensdag 13 maart 2013 13:14

Leuke guide. Had ik eerder moeten weten want heb net een half jaar terug een server gebouwd en dat had best wat zuiniger gekund. :P Maar hij was gelukkig wel goedkoop.

Hoe meet je het beste het verbruik van je homeserver?

Door Tweakers user mux, woensdag 13 maart 2013 14:00

Met een goede true rms energiemeter. Voor advies daarover kun je terecht in dit topic

Door Tweakers user S0epkip, donderdag 14 maart 2013 10:04

mux schreef op woensdag 13 maart 2013 @ 12:36:
Het moederbord loopt direct van de adapter. Zit een 19V-aansluiting op.
Nice, goede zaak, die kende ik nog niet :)

Door iRReeL, dinsdag 19 maart 2013 16:58

Ik ben voor mijn 2e server/HTPC idd voor het ASrock bordje gegaan. Werkt nu enkele weken 24/7 zonder enig probleem. Voor ZFS had ik toch de (persoonlijke) voorkeur voor ECC ram dus dat is een aparte machine geworden.

Uiteindelijk toch weer 8 disks op de Asrock aangesloten. Ik heb gekozen voor snapraid.

Ik weet raid is geen backup maar zou toch graag raid gebruiken om iig 1 hdd uitval te kunnen weerstaan. Verder zou snapraid ook 'n checksumming doen zoals bij ZFS. Nadeel is dat snapraid niet realtime is, je moet het progje starten om de veranderingen te verwerken (maar voor mijn series etc is dit een nette oplossing).
Voordeel is dat niet alle disks actief hoeven te zijn en alleen de data van de defecte disk zou weg zijn (niet zoals bij normale raid/ZFS als teveel hdd's defect zijn is alle data weg).

Nouja misschien een mooie tussen oplossing voor sommigen ;) en bedankt alweer voor de BBG ;)

Door Tweakers user W3ird_N3rd, donderdag 21 maart 2013 05:46

Als ik zo brutaal mag zijn, wat is de reden om af te stappen van de (veel goedkopere) LC-power behuizingen met ingebouwde picopsu? (die overweeg ik zelf namelijk)

Het moederbord+19V is ook leuk, maar aanzienlijk duurder (zowel kast/adapter als mobo) zo en ik schat in dat voor zover dit zuiniger is je de meerprijs de komende 20 jaar niet kan terugverdienen. :X

Zou trouwens ook interessant zijn: wat is nu het beste om te kopen als je uitgaat van een gebruikstermijn van x jaar. Wèl zuinige onderdelen uitzoeken, maar als een duurder zuiniger onderdeel zichzelf niet binnen x jaar (bijvoorbeeld 3 of 5) terug kan verdienen, dan neem je de minder zuinige variant. Dat is de basis waarop ik probeer aankopen te doen, maar dat is niet altijd makkelijk! ;(

[Reactie gewijzigd op donderdag 21 maart 2013 05:48]


Door Tweakers user mux, donderdag 21 maart 2013 10:00

W3ird_N3rd schreef op donderdag 21 maart 2013 @ 05:46:
Als ik zo brutaal mag zijn, wat is de reden om af te stappen van de (veel goedkopere) LC-power behuizingen met ingebouwde picopsu? (die overweeg ik zelf namelijk)
Veel te slechte kwaliteit voeding voor 24/7 gebruik. Ik heb er tussen de vorige en deze BBG klachten over gekregen en ook eerstehand mogen ervaren hoe extreem crappy de lc-power voedingen echt zijn. Dikke afrader, don't buy.
Het moederbord+19V is ook leuk, maar aanzienlijk duurder (zowel kast/adapter als mobo) zo en ik schat in dat voor zover dit zuiniger is je de meerprijs de komende 20 jaar niet kan terugverdienen. :X
Da's dus de grap, het is nagenoeg even duur als een goedkoper moederbord (van mindere kwaliteit) + picopsu + adapter. Het enige dat goedkoper is, is spul waar téveel kantjes eraf gelopen zijn.

Bottom line blijft dat ik niet alleen wil garanderen dat een systeem goedkoop is qua TCO, maar ook dat het kwalitatief zodanig goed is dat iemand het probleemloos 5+ jaar 24/7 kan draaien.
Zou trouwens ook interessant zijn: wat is nu het beste om te kopen als je uitgaat van een gebruikstermijn van x jaar. Wèl zuinige onderdelen uitzoeken, maar als een duurder zuiniger onderdeel zichzelf niet binnen x jaar (bijvoorbeeld 3 of 5) terug kan verdienen, dan neem je de minder zuinige variant. Dat is de basis waarop ik probeer aankopen te doen, maar dat is niet altijd makkelijk! ;(
Dit is in potentie een valide vraag, maar in de praktijk werkt het niet zo. Zuinigere alternatieven zijn niet altijd duurder, betere kwaliteit kost je altijd meer geld en soms overlapt je gewenste featureset niet met iets dat ook van de gewenste zuinigheid is. Of kort gezegd: je hebt niet de vrije keus, alles hangt samen met alles.

Dat gezegd hebbende heb ik wel precies gedaan wat jij zegt en een alternatieve BBG geprobeerd te maken met componenten van vergelijkbare kwaliteit, niet persé even zuinig maar wel goedkoper. Ik had grote moeite om - zeker incl. bestelkosten - meer dan 30 euro op het systeem te kunnen besparen. Er zit nu eenmaal niet zoveel rek in: dit is al een erg goedkoop systeem voor wat het doet.

Door Tweakers user jaapdraad, zondag 24 maart 2013 21:49

Ik wil mijn server gebruiken als media-server en download machine.
Ik heb dus CPU nodig om PAR2 reparaties uit te voeren, unzippen en films te transcoderen.
Met name dat laatste moet af en toe in real-time gebeuren. Trekt de Celeron uit het <2TB systeem dat?

Door Tweakers user mux, zondag 24 maart 2013 21:53

Films transcoderen gaat de Celeron zeker niet lukken. Daar gebruik je veruit het liefste een CPU voor met Quick Sync (als je transcoding-software dat ondersteunt), of anders een Intel quadcore (i5-3570K is erg geschikt) of AMD 6/8-core.

Door Tweakers user Doutzen, donderdag 11 april 2013 14:51

ook maar ff een setup als boven beschreven besteld, had nog n SSD.
pass je de meet-resultaten binnenkort wel :)

Door Tweakers user mux, donderdag 11 april 2013 15:53

Bedankt :) graag!

Door Tweakers user Tha_Butcha, maandag 22 april 2013 12:27

mux schreef op zondag 10 maart 2013 @ 19:29:
Maar je kunt je OS booten van USB, datastore op de ASMedia en de Intel doorgeven met VT-d toch?
Nope, kan niet. In ESXi 5.1 iig niet (i.c.m. die AsRock). Als je de ASMedia doorgeeft met VT-d, gaat die Intel controller ook mee. Dus dan ben je in de praktijk ook je datastore kwijt. Dus vandaar dat iedereen het heeft over die M1015.

Misschien een idee om dat ff te melden in je post als je het hebt over die i5 voor VT-d.

Heb nu een cheapass Sil3112 kaartje besteld om te kijken of ik daar mijn datastore aan kan hangen en dan vervolgens de onboard controllers alsnog door te geven.

Door Tweakers user tormentor1985, zaterdag 11 mei 2013 03:10

Dus vandaar de duidelijke aanrader: als je een 6- of 8-disk array gaat maken, denk eens heel hard na over ZFS ipv traditionele RAID.
Zeer goed advies! Ik heb zelf tijden lang een windows 2008 softraid5 gedraait met eerst 3 x 1TB en daarna 3 x 2TB. Toen mijn UPS slecht werd heb ik enkele malen spontane reboots gehad waardoor mijn array degraded raakte en vaak zo'n 2 dagen bezig was met initialiseren. Gelukkig nooit data kwijt geraakt.

Toch dacht ik toen, dit moet anders kunnen! Na lang inlezen mijn data uitgezocht en een backup gedraait. Mijn e8400 met 4 gig ram vervangen voor een asus C60M1-I met 8 gig ram en de 3 x 2TB geupgrade naar 5 x 2TB in raidz1. Idle verbruik in spindown is nu 25% van wat het was :)

Wat staat erop? Voornamelijk films en series. Mijn foto's staan er ook op en worden dagelijks naar mijn bladevps gebackupt d.m.v. rsync over ssh.

Door Tweakers user bn326160, woensdag 26 juni 2013 18:59

Bedankt, ik zal deze config nemen! :)

Door Tweakers user Phasis, woensdag 31 juli 2013 22:20

Bedankt voor het updaten :)

Door Tweakers user Phasis, donderdag 01 augustus 2013 09:41

Enige nadeel wat ik lees in de review van ZombieExtreme is dat de Hitachi Deskstar 5K4000, 4TB geen spindown ondersteunen. Dit is toch wel een belangerijk iets als het gaat om stroomverbruik.

[Reactie gewijzigd op donderdag 01 augustus 2013 09:42]


Door Tweakers user mux, donderdag 01 augustus 2013 10:11

APM spindown wordt al vele jaren niet meer verplicht ondersteund. Alles gaat tegenwoordig via ACPI, en ACPI spindown wordt gewoon ondersteund (verplicht onderdeel van SATA specificatie).

Door Tweakers user Phasis, donderdag 01 augustus 2013 11:55

mux schreef op donderdag 01 augustus 2013 @ 10:11:
APM spindown wordt al vele jaren niet meer verplicht ondersteund. Alles gaat tegenwoordig via ACPI, en ACPI spindown wordt gewoon ondersteund (verplicht onderdeel van SATA specificatie).
Bedankt mux dan weet ik dat dit geen problemen gaat geven. :)

Door Tweakers user Phasis, vrijdag 02 augustus 2013 19:56

De onderdelen zijn besteld. 6x Hitachi Deskstar 5K4000, 4TB.
Alleen de Seasonic G-Serie 360 heeft maar 4 SATA aansluitingen, nu is mijn vraag hoe los jij dat doorgaans op?

Reageren is niet meer mogelijk